Το αρχαιότερο νερό στη Γη

STATESMAN, 16/5/2013

Καναδοί και Bρετανοί επιστήμονες ανακάλυψαν μια αρχαία υπόγεια λίμνη νερού, που μπορεί να υπήρξε απομονωμένη από τον υπόλοιπο κόσμο για δισεκατομμύρια χρόνια. Το παγιδευμένο σε αυτή νερό, το οποίο κάποτε μάλλον έρεε στην επιφάνεια, αλλά σταδιακά εισέδυσε στο υπέδαφος, έχει ηλικία τουλάχιστον 1,5 δισεκατομμυρίων ετών, όπως έδειξαν οι σχετικές χημικές αναλύσεις. Δεν αποκλείεται όμως να είναι πολύ παλαιότερο με βάση την χρονολόγηση των γύρω πετρωμάτων, τα οποία έχουν ηλικία 2,7 δισ. ετών.

Πρόκειται για τον αρχαιότερο υδροφόρο ορίζοντα που έχει ποτέ βρεθεί, ενώ δεν αποκλείεται να φιλοξενεί και μικροσκοπικές πρωτόγονες μορφές ζωής. Η ανακάλυψη μπορεί να βοηθήσει τους επιστήμονες να αναπτύξουν νέες τεχνικές για την αναζήτηση μικροβιακής εξωγήινης ζωής σε υπόγειους θυλάκους νερού σε δορυφόρους πλανητών, όπως η Ευρώπη του Δία.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή γεωχημείας Κρις Μπαλεντάιν του πανεπιστημίου του Μάντσεστερ και τον δρ. Γρεγκ Χόλαντ του πανεπιστημίου του Λάνκαστερ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό “Nature”, σύμφωνα με το BBC και το “New Scientist”, βρήκαν το νερό σε πηγάδια γεώτρησης που είχαν ανοιχτεί σε ένα ορυχείο χαλκού και ψευδαργύρου στο Οντάριο, σε βάθος 2,4 χιλιομέτρων. Το νερό εκρέει από την πηγή του με ρυθμό περίπου δύο λίτρων το λεπτό.

Οι επιστήμονες θα κάνουν περαιτέρω αναλύσεις για να δουν αν θα βρουν ίχνη ζωής στο αρχαίο νερό, το οποίο χρονολογείται από μια εποχή όταν στη Γη υπήρχαν μόνο μονοκύτταροι οργανισμοί. Οι τυχόν ακραιόφιλοι (ή εξτρεμόφιλοι) μικροοργανισμοί που θα μπορούσαν να επιβιώσουν σε τέτοια σκοτεινά βάθη, θα πρέπει να βασίζονται όχι στην ηλιακή, αλλά στη χημική ενέργεια του υδρογόνου και του μεθανίου από τα γύρω πετρώματα.

Μέχρι τώρα, το ρεκόρ αρχαιότερου νερού κατείχε το υπόγειο νερό που είχε ανακαλυφθεί σε ένα νοτιαφρικανικό ορυχείο σε βάθος 2,8 χλμ., το οποίο έχει βρεθεί ότι φιλοξενεί και μικρόβια.

Το Ηρώδειο υπήρξε μεγαλειώδες κατασκευαστικό έργο...

μέχρι το 19^ο αιώνα που ξεπεράστηκε από νεότερα κτίσματα.

ΒΗΜΑ, 17/5/2013

Πώς θα φαινόταν άραγε σήμερα στο φεστιβαλικό κοινό του Ηρωδείου αν είχε πάνω από το κεφάλι του μια τεράστια στέγη; Δεν μπορεί να πει κανείς ότι η παρουσία της θα ήταν ευχάριστη, δεδομένων των κλιματικών συνθηκών του αττικού θέρους, στην αρχαιότητα όμως, όχι απλώς υπήρχε στέγη αλλά είχε αποτελέσει και θαύμα της αρχιτεκτονικής.

Φυσικά ήταν ξύλινη και για την κατασκευή της πρέπει να χρησιμοποιήθηκαν περί τις 3.000 δέντρα, μεγάλα ως επί το πλείστον, όπως κέδροι, κυπαρίσσια και λάρικες, ενώ κατεργασμένη η ξυλεία θα πρέπει να ζύγιζε περί τους 750-800 τόνους. Και το σημαντικότερο: Δεν είχε καθόλου ενδιάμεσα στηρίγματα!

Ο καθηγητής Ιστορίας της Αρχιτεκτονικής στο ΕΜΠ κ. Μανόλης Κορρές , ο οποίος έχει μελετήσει διεξοδικά το ζήτημα της στέγης του Ηρωδείου είναι σε θέση να μιλήσει με ακρίβεια (όση επιτρέπει ασφαλώς η απόσταση των 2000 περίπου χρόνων) για το κατασκευαστικό θαύμα, που θεωρείτο στην εποχή του αυτό το οικοδόμημα. Γιατί το Ηρώδειο, δώρο ας μη ξεχνούμε, του Ηρώδη Αττικού στην Αθήνα είχε κερδίσει από την αρχαιότητα τον θαυμασμό των ανθρώπων. 

Ο Παυσανίας στα κείμενά του το χαρακτηρίζει ως το αξιολογότερο οικοδόμημα του είδους του ενώ ο Φιλόστρατος αναφέρει: «ανέθηκε δε ο Ηρώδης και το επί Ριγίλλη θέατρον, κέδρου ξυνθείς το όροφον η δε ύλη και εν αγαλματοποιίαις σπουδαία».

«Η στέγη του Ηρωδείου, σύμφωνα με τις πληροφορίες μας, αποτέλεσε παγκόσμιο ρεκόρ μέγιστου ανοίγματος έως και τον 19ο αιώνα! Δύναται μετά πάσης βεβαιότητος να λεχθεί, ότι το Ηρώδειο υπήρξε το υψηλότερο κτίριο της χώρας ως την εποχή της κατασκευής του ξενοδοχείου Χίλτον ενώ την δεύτερη θέση ως τα μέσα του 20ού αιώνα κατείχαν δύο επίσης ρωμαϊκά κτίρια: το λεγόμενον Οκτάγωνον κι η λεγόμενη Ροτόντα της Θεσσαλονίκης», όπως αναφέρει ο κ. Κορρές στο τελευταίο τεύχος του περιοδικού «Ανθέμιον» της Ενωσης Φίλων Ακροπόλεως, που είναι αφιερωμένο ολόκληρο στον Ηρώδη Αττικό και την εποχή του.

Πώς όμως έγινε δυνατό αυτό το θαύμα; «Η λύση βρίσκεται μάλλον στον τρόπο κατασκευής των ρωμαϊκών γεφυρών και όχι μόνον των ρωμαϊκών στεγών», αναφέρει ο μελετητής, προσθέτοντας ότι σαν παράδειγμα προσφέρεται η γέφυρα του Τραϊανού (105 μ.Χ.) έργο του διάσημου Απολόδωρου από την Δαμασκό.

Τα διάφορα μέρη της στέγης θα πρέπει να ετοιμάζονταν στο έδαφος μπροστά από το κτίριο και την Στοά του Ευμένους, όπου θα πρέπει να συναρμολογούνταν δοκιμαστικά και να διορθώνονταν, σύμφωνα πάντα με την μελέτη του κ. Κορρέ. Στη συνέχεια χαράσσονταν στην επιφάνειά τους τα τεκτονικά σύμβολα ως οδηγοί της τελικής συναρμολόγησης και ακολούθως τα διάφορα μέρη ανεβάζονταν με την βοήθεια γερανών επάνω σε τεράστιο ικρίωμα ύψους 29 μέτρων. Εκεί ειδικοί τεχνίτες εκτελούσαν την συναρμολόγηση με τη βοήθεια άλλων μηχανών, που ήταν επίσης εγκατεστημένες σε αυτό το ύψος!

Η κατασκευή της γιγάντιας στέγης πρέπει να διήρκεσε τουλάχιστον τρία χρόνια, χωρίς να υπολογίζεται ο χρόνος για την αναζήτηση της ξυλείας και την ξήρανσή της. Το κτίριο οικοδομήθηκε σε οκτώ το πολύ εννέα χρόνια.

Στην νεότερη εποχή μία επιπλέον απόδειξη της ύπαρξης της στέγης υπήρξε το παχύ στρώμα στάχτης που βρέθηκε από τον Πιττάκη το 1858 κατά τις ανασκαφές για την αποκάλυψη του μνημείου. Θραύσματα από κεράμους, καρβουνιασμένα ξύλα -συχνά ογκώδη- σιδηρόκαρφα εντυπωσιακού μεγέθους και σιδηρελάσματα ήταν αναμεμειγμένα με την στάχτη. Αποτέλεσμα προφανώς, όπως σημειώνει και ο κ. Κορρές της καταστροφικής μανίας των Ερούλων το 267 μ.Χ. από την οποία δεν γλίτωσε και το Ηρώδειο.

Ευρωπαϊκός ο Μινωικός Πολιτισμός

ΤΑ ΝΕΑ, 16/5/2013

Η ανάλυση του DNA από σκελετούς Μινωιτών που βρέθηκαν κυρίως στο Λασίθι απέδειξε πέραν κάθε αμφιβολίας και προηγούμενων εικασιών ότι οι δημιουργοί του Μινωικού Πολιτισμού κατά την Εποχή του Χαλκού δεν κατάγονταν ούτε από την Αφρική, ούτε από την Ασία, όπως υπέθεταν, παλαιότερα, ορισμένοι αρχαιολόγοι, αλλά ήταν Ευρωπαίοι.

Σε μελέτη που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Nature Communications» και αποσπάσματα της οποίας αναδημοσιεύει και μεταδίδει το BBC και στην οποία συμμετείχαν επτά έλληνες επιστήμονες αποδεικνύεται ότι οι ισχυρισμοί του Εβανς για μετοίκηση από την Αφρική ή τη Μέση Ανατολή και ανάπτυξη του Μινωικού Πολιτισμού ως συνέχεια προγενέστερου, δεν ευσταθούν.

Ο Εβανς είχε υποστηρίξει ότι, κατά πάσα πιθανότητα, οι Μινωίτες ήταν μετανάστες από την Αίγυπτο και συγκεκριμένα το δέλτα του Νείλου, που αναγκάστηκαν να φύγουν από την πατρίδα τους, πριν από 5.000 χρόνια.

Σύμφωνα με τον Γιώργο Σταματογιαννόπουλο, εκ των συντακτών της μελέτης του Πανεπιστημίου Ουάσινγκτον στο Σιάτλ «ο Εβανς ξαφνιάστηκε από τη μεγάλη ανάπτυξη του Μινωικού Πολιτισμού και θεώρησε ότι δεν ήταν προϊόν των αυτοχθόνων κατοίκων της Κρήτης αλλά μεταλαμπαδεύτηκε». Ο ίδιος και οι συνάδελφοί του στο αμερικανικό Πανεπιστήμιο ανέλυσαν 37 δείγματα DNA, που χρονολογούνται πριν από 3.700 χρόνια και εστίασαν την προσοχή τους σε αυτά που προέρχονταν από τα δόντια σκελετών που είχαν βρεθεί.

Δεν βρέθηκε ομοιότητα με Λίβυους, Αιγύπτιους, Σουδανούς ή Άραβες από τη Μέση Ανατολή αλλά μόνο με ευρωπαϊκά φύλα, πιο κοντά σε αυτά από τη Δυτική και Βόρεια Ευρώπη.

Διαπιστώθηκαν ομοιότητες με γενετικό υλικό που βρέθηκε σε οστά από την Εποχή του Χαλκού στην Σαρδηνία και την Ιβηρική χερσόνησο και νεολιθικά δείγματα σκελετών από την Σκανδιναβία και τη Γαλλία.

Για τους συντάκτες της μελέτης οι Μινωίτες άρχισαν την ανάπτυξη του πολιτισμού τους πριν από 9.000 χρόνια και η καταγωγή τους είναι ευρωπαϊκή με το DNA τους να μοιάζει πολύ, με αυτό των σύγχρονων Κρητικών. 

Θέλω να με κάψετε...

της Σοφίας Τσιλιγιάννη, protagon.gr, 11/5/2013

Όταν πέθανε η μαμά μου, ήθελε να την κάψουν. Ήταν στα τέλη του ’80, δεν ξέραμε τότε αν γινόταν να πάμε στη Βουλγαρία για τη διαδικασία. Και θα μπορούσαμε εύκολα, μέναμε στη Θεσσαλονίκη. Ήταν πολύ νέα, πέθανε ξαφνικά, τα είχαμε χαμένα, δεν ασχοληθήκαμε μέσα στην παραζάλη μας, δεν προσπαθήσαμε να τιμήσουμε αυτό που μας έλεγε: «όταν πεθάνω, να με κάψετε. Δεν θέλω να σαπίσω μέσα στο χώμα».

Κι εγώ σήμερα το ίδιο λέω, «όταν πεθάνω, να με κάψετε». Υπάρχει και προεδρικό διάταγμα εδώ και κάποια χρόνια που τυπικά μου δίνει το δικαίωμα, αλλά δεν εφαρμόζεται. Υπεύθυνοι για την προκήρυξη των έργων κατασκευής των χώρων αποτέφρωσης, καθώς και για τη λειτουργία τους, είναι οι δήμοι. Πρέπει οι δήμαρχοι να τακτοποιήσουν τα διαδικαστικά και φαντάζομαι ότι το θέμα σκοντάφτει στις ψήφους των δημοτών που δεν ανέχονται τέτοια πράγματα, να καίγονται οι άνθρωποι και μετά να μην μπορούν να αναστηθούν.

Σχετικό: θυμήθηκα το βιβλίο του Χωμενίδη  για τη Δευτέρα Παρουσία, να το διαβάσετε.

Πίσω στην αποτέφρωση των νεκρών. Στη Γαλλία ισχύει από το 1789, στη Βρετανία από το 1884, σε άλλες χώρες της Ευρώπης από τον Μεσοπόλεμο. Τα ποσοστά αποτέφρωσης (αντί ταφής) υπολογίζεται ότι ξεπερνούν το 50% σε Βρετανία, Ελβετία, Σουηδία, Ολλανδία, Δανία κ.α.

Τι λέει η ελληνική κοινωνία, όμως; Υπάρχουν στοιχεία, αδημοσίευτα μέχρι σήμερα, που δείχνουν ότι καλώς η Πολιτεία έδωσε το δικαίωμα της επιλογής στους Έλληνες. Σε έρευνα της MARC, σε δείγμα 1.203 νοικοκυριών πανελλαδικά,  το 37% των συμπολιτών μας δηλώνει υπέρ της καύσης των νεκρών, ενώ κατά δηλώνει το 41,8%. Σημαντικότερο εύρημα ωστόσο, κατ’ εμέ, είναι ότι το 27% λέει ξεκάθαρα πως επιλέγει την αποτέφρωση για τον εαυτό του. Είναι πολύ μεγάλο το ποσοστό για να εξακολουθεί να αγνοείται. Στην Αττική μάλιστα, το 39% επιλέγει την ταφή και το 36% την καύση. Είναι σχεδόν ίσα τα ποσοστά.

Μπορεί το θέμα για ένα μέρος της κοινωνίας να είναι ταμπού, μπορεί εμένα να με τρώνε οι ενοχές για τη μαμά μου και γι αυτό να γράφω σήμερα, έτσι κι αλλιώς όμως -πέρα από προσωπικές ιστορίες ή από θρησκευτικές αντιλήψεις- οφείλουμε να ανοίξουμε όχι τη συζήτηση, αλλά αυτά τα ίδια τα κέντρα αποτέφρωσης νεκρών.

Ματαιοδοξία... πρώτη χριστιανική αρετή!