Περί Ελευθερίας

Στη διάλεξη της 29ης Οκτ. 2012 του Νίκου Δήμου, περί Ελευθερίας, τέθηκε το εξής ερώτημα:

-Κύριε Δήμου, κατά την άποψή σας, ποιος είναι ο μεγαλύτερος εχθρός της ελευθερίας των ατομικών δικαιωμάτων αλλά και των δικαιωμάτων μειονοτικών εθνοτικών και σεξουαλικών ομάδων στην Ελλάδα του 2012;

Ν.Δήμου: Η ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία, η οποία περίκλειστη καθώς είναι τα τελευταία 1500 χρόνια, φοβάται την ελευθερία και τη διαφορετικότητα. Φοβάται πως οι δυτικές Εκκλησίες την εποφθαλμιούν, επειδή νομίζει πως είναι ανώτερη και καλύτερη όλων των άλλων.

Είναι φοβική, άρα φοβάται την ελευθερία των άλλων. Έχει κατάλογο αιρέσεων στον οποίο υπάρχουν ολόκληρες θρησκείες όπως ο Βουδισμός, ο Καθολικισμός και ο Προτεσταντισμός.

Βρίσκεται σε έναν αέναο φανταστικό πόλεμο με τα φαντάσματα που βλέπει πως την πολεμούν. Επίσης, οι ακραίες πολιτικές ιδεολογίες, αριστερές και δεξιές.

Στο δόκανο της αγάπης

 του Παναγιώτη Πάντου, Αυγή, 26/10/2012

Υπάρχουν μερικά πράγματα που τα κάνουμε χωρίς δεύτερη σκέψη, μέχρι που κάτι συμβαίνει... Πριν από λίγες εβδομάδες, βρέθηκα σε μια βάφτιση όπου ο παπάς εξαπέλυσε ένα απίστευτο κήρυγμα μίσους. Εργαζόμενες μητέρες, μετανάστες, ομοφυλόφιλοι, άθρησκοι και ένα σωρό άλλοι αποτελούσαν τους θανάσιμους κινδύνους από τους οποίους οι γονείς και η νονά έπρεπε να προστατεύσουν το βρέφος. Όλοι σκύψαμε το κεφάλι, σεβόμενοι τον χώρο και την τελετή.

Μέχρι τότε έβλεπα δύο κατηγορίες ανθρώπων. Τους πιστούς χριστιανούς –που εκκλησιάζονται τακτικά, απεχθάνονται το διαφορετικό και υιοθετούν συντηρητικές αντιλήψεις– και τους άθρησκους –που δυσανασχετούν όταν οι φίλοι τους κάνουν θρησκευτικό γάμο, γοητεύονται από τη διαφορετικότητα και οραματίζονται έναν κόσμο χωρίς θεούς και αφέντες. Όλοι οι ενδιάμεσοι ήταν απλώς ο άμαχος πληθυσμός, αμέτοχοι στην αντιπαράθεση των δύο στρατοπέδων για το τι είναι μια «κοινωνία αγάπης».

Σαν άλλος Σαούλ, έφαγα μια αποκάλυψη κατακέφαλα. Οι ενδιάμεσοι –προσηνείς, χαμογελαστοί και συγκαταβατικοί– είναι σκέτη λέρα. Το παιχνίδι δεν το στήνουν οι παραθρησκευτικοί που εκλέγουν τον Πειραιώς ή πλακώνονται στο Χυτήριο. Το στήνουν οι φίλοι μου, οι γείτονές μου, οι συνάδελφοί μου, ομοϊδεάτες μου σε πολλά, που για κάποιον μυστηριακό λόγο επιλέγουν να καλέσουν 100 φίλους τους με τα παιδιά τους για να τους πει ένας παπάς ότι πρέπει να μισούν όχι μόνο τον Άλλον, αλλά και ένα σεβαστό ποσοστό από τους ίδιους τους καλεσμένους τους. Και μετά να του φιλήσουν και το χέρι, ώστε να μην μείνει καμιά αμφιβολία για το ποιος έχει δίκιο...

Αποδέχονται να φτύσουν δημοσίως τις αρχές τους προκειμένου να βουτήξουν το μωρό τους σε μια λεκάνη με νερό ή να θάψουν τον συγγενή τους συνοδεία ψαλμωδιών. Κλείνουν τα μάτια απέναντι σε ό,τι πρεσβεύει η εκκλησία για τα σημερινά κοινωνικά προβλήματα, και τελικά το μέγιστο που διεκδικούν από αυτήν είναι μια ομερτά: «Θα γίνω κομμάτι σου», μοιάζει να της λένε, «αλλά και συ μη με εκθέσεις. Κράτα τις χοντροκοπιές σου για το κυριακάτικο κήρυγμα και όχι για το γάμο μου». Ενίοτε όμως κάποιος δεν τηρεί τη συμφωνία και τότε αποκαλύπτεται ότι οι δημοκράτες οικογενειάρχες έχουν δώσει, χωρίς πολύ άγχος, τα χέρια με τον φασισμό.

Ξέρω καλά όλες τις δικαιολογίες: δεν είναι έτσι όλοι οι παπάδες, να μην στενοχωρήσουμε τη μαμά, ήταν πάντα το όνειρό μου να ντυθώ νυφούλα, χωρίς τη θρησκευτική τελετή το event μοιάζει μίζερο και άχαρο. Καμία αντίρρηση. Αν είναι όμως να πουλήσουμε το τομάρι μας, ας το πουλήσουμε ακριβά.

Την ώρα που κάποιοι δολοφονούν στο όνομα της ορθοδοξίας και βασανίζουν πιτσιρικάδες πριν πάνε να μεταλάβουν, η εκκλησία τηρεί σιγή ιχθύος. Και αυτό δεν το κάνουν μόνο οι γραφικοί ακραίοι. Πόσο μετριοπαθής είναι ένας αρχιεπίσκοπος που –ακόμη κι αν θεωρεί πως οι μετανάστες πρέπει να μας αδειάσουν τη γωνιά– δεν έχει βγει να πει ότι όποιος ενορχηστρώνει επιθέσεις εναντίον τους παίρνει διαζύγιο από την οικογένεια του θεού και περνά στην επικράτεια του διαβόλου; Πόση φώτιση έχει μια Ιερή Σύνοδος που δεν μπορεί να διακηρύξει ότι απαγορεύει στον οποιονδήποτε να εγκληματεί στο όνομά της; Η απάντηση είναι απλή: τόση όση της υπαγορεύει η κοινωνία στην οποία λειτουργεί, τόση όση της επιβάλλει το ακροατήριό της.

Όσοι λοιπόν θέλουν να το παίζουν ενδιάμεσοι, ας έχουν υπόψη τους κάθε φορά που διοργανώνουν μια θρησκευτική τελετή ότι δικαιούνται να βάζουν όρους αγάπης και προοδευτικότητας. Ας σκεφτούν την επόμενη φορά που ο «έρανος αγάπης» θα τους χτυπήσει την πόρτα, ότι είναι ηθική υποχρέωσή τους να απαντήσουν «αν θέλετε τη συμμετοχή μου, πάρτε θέση, ανοίξτε τα μυαλά σας, σταματήστε να καλύπτετε αυτούς που κυνηγάνε τους φίλους μου». Δεν είναι πολύ. Είναι το ελάχιστο…

Πολυτελείς αγορές από την Εκκλησία

Καθημερινή, 26/10/2012

Την ίδια στιγμή που ο αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος δηλώνει ότι η Εκκλησία βρίσκεται στα πρόθυρα της χρεοκοπίας, θα αναγκαστεί να προχωρήσει σε απολύσεις και να κηρύξει στάση πληρωμών, έχει προκηρυχθεί διαγωνισμός για αγορά πολυτελών εκκλησιαστικών αντικειμένων, όπως σταυροί, αρχιερατικές ράβδοι κ.ά. «Τα εγκόλπια και οι σταυροί θα είναι ασημένια 925ο, επίχρυσα ή επιπλατινωμένα. 

Οι λίθοι που θα επικολληθούν θα είναι “ζιργκόν” ευρωπαϊκής κοπής (brilliant cut), χρώματος λευκού, κεχριμπαρί, σμαραγδί, ροδί και άκουα μαρίνα. Τα σμάλτα των εγκολπίων θα είναι αρίστης ποιότητας» αναφέρει ενδεικτικά η προκήρυξη. «Πρόκειται για πάγια τακτική για τα δώρα σε υψηλούς προσκεκλημένους», τόνισε χθες στην «Κ» στέλεχος της αρχιεπισκοπής, κάνοντας λόγο για λαϊκισμό.

Συγκεκριμένα, η Εκκλησιαστική Κεντρική Υπηρεσία Οικονομικών προκήρυξε στις 5 Οκτωβρίου διαγωνισμό για προμήθεια εκκλησιαστικών αντικειμένων που θα προσφερθούν ως δώρα από 1-1-2013 έως 31-12-2014. Ο διαγωνισμός θα διεξαχθεί στις 12 Νοεμβρίου για 24 κατηγορίες δώρων. Στην προκήρυξη αναφέρονται όλες οι λεπτομέρειες για τα χαρακτηριστικά των αντικειμένων. 

Ενδεικτικά, σημειώνεται ότι τα εγκόλπια και οι σταυροί θα συνοδεύονται από αργυρή αλυσίδα, επίχρυση ή επιπλατινωμένη, βάρους τουλάχιστον 50 gr και θα είναι τοποθετημένα σε βελούδινη κασετίνα, χρώματος αντιστοίχου προς τους έγχρωμους λίθους τους.

Εννοείται, μόνο για δώρα αγοράζουν πολύτιμα κοσμήματα και άλλα άχρηστα εξαρτήματα, όχι για τον εαυτό τους... Οι μεν κάνουν δώρα στους δε και αντίστροφα... "Ευρυλόχιε, πέρσι σου χάρισα ένα εγκόλπιο με μπριγιάν ροδί, κοίτα να μου χαρίσεις εσύ φέτος ένα σμαραγδί που ταιριάζει με το κράνος που φοράω στις λειτουργίες..." 

Ο θηριώδης πλησιόσαυρος

Βήμα Science, Newsroom ΔΟΛ, 25/10/2012

Ομάδα ειδικών ολοκλήρωσε τη μελέτη απολιθωμάτων ενός αρχαίου θαλάσσιου ερπετού καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι όχι μόνο πρόκειται για ένα άγνωστο μέχρι σήμερα είδος αλλά ότι ήταν το πιο μοχθηρό πλάσμα που υπήρξε ποτέ μέσα στο νερό. Το θαλάσσιο ερπετό ονομάστηκε Pliosaurus funkei και ανήκε στην οικογένεια των πλησιόσαυρων. Οπως αναφέρουν χαρακτηριστικά οι ερευνητές ο P.funkei «θα έκανε ακόμη και τον Τυραννόσαυρο Rex να τρομάξει και να βάλει τα κλάματα»!

Το 2006 ανακαλύφθηκε σε ένα νησί του Αρκτικού Ωκεανού βόρεια της Νορβηγίας ο σκελετός ενός μυστηριώδους θαλάσσιου όντος. Η μελέτη του σκελετού δυσκόλεψε ιδιαίτερα όσους ασχολήθηκαν μαζί του αφού αδυνατούσαν να τον «αποκωδικοποιήσουν». Δεν μπορούσαν να κατατάξουν το ον αλλά και να κάνουν ακριβείς εκτιμήσεις για τα χαρακτηριστικά του. Τελικά ονόμασαν το πλάσμα «Predator X», ο «άγνωστος θηρευτής» σε ελεύθερη μετάφραση, και η μόνη εκτίμηση που έκαναν ήταν ότι είχε μήκος περίπου 17 μέτρων.

Σύγκριση πλισιόσαυρου με άλλα  ογκώδη αμφίβια ζώα και με άνθρωπο.

Ερευνητές με επικεφαλής τον Πάτρικ Ντρανκενμίλερ, παλαιοντολόγο του Μουσείου του Πανεπιστημίου της Αλάσκας, πιστεύουν ότι έλυσαν το μυστήριο. Μελετώντας τον σκελετό και συγκρίνοντάς τον με άλλα απολιθώματα υποστηρίζουν ότι βρήκαν τα χαρακτηριστικά του θαλάσσιου όντος το οποίο ανήκει σε ένα άγνωστο μέχρι σήμερα είδος.

Οι ερευνητές ονόμασαν το ον Pliosaurus funkei και όπως αναφέρουν ήταν ένα φοβερό και τρομερό θαλάσσιο ερπετό που ζούσε πριν από 150 εκατομμύρια έτη. Υπολογίζουν ότι ο P. funkei ήταν λίγο πιο μικρός από ό,τι ανέφερε η αρχική εκτίμηση και έφτανε σε μήκος τα 14 μέτρα. Η πιο εντυπωσιακή ανακάλυψη είναι όμως αυτή που αφορά το κρανίο του. Σύμφωνα με τους ερευνητές, το κρανίο του είχε μήκος πάνω από δύο μέτρα ενώ το δάγκωμα του ήταν τέσσερις φορές πιο ισχυρό από εκείνο του T. rex! Όπως εκτιμούν, η λεία του P. funkei ήταν άλλοι πλησιόσαυροι και θαλάσσια ερπετά με μακριούς λαιμούς και μικρά κεφάλια. Η έρευνα δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Norwegian Journal of Geology».

Αποχαιρετισμός στο θρησκευτικό παρελθόν (48)

Μαρία Παπ., 25 ετών, τουριστικές επιχειρήσεις, άνεργη.

Δεν θυμάμαι πότε ξεκίνησα να ενδιαφέρομαι για την αθεΐα. Νομίζω ότι όλα ξεκίνησαν στην τρίτη γυμνασίου, όταν άρχισα να παρατηρώ καλύτερα τη θεολόγο. Μου φαίνοταν τόσο περίεργη. Μερικές φορές, σκεφτόμουν ότι κάποια λεγόμενά της έρχονταν σε αντίθεση με όσα είχε πει σε προηγούμενα μαθήματα. Επίσης, με εντυπωσίαζε η σιγουριά της για τα πιστεύω της - σαν να κατείχε την μια και μοναδική αλήθεια. Χωρίς να το αντιληφθώ, αναρωτιόμουν αν έπρεπε να την πιστέψω ή να γελάσω με το ύφος της, όταν έλεγε πως ο Χριστιανισμός υπερτερεί των άλλων θρησκειών.

Για χρόνια αναρωτιόμουν τι με ενοχλούσε σε αυτή τη γυναίκα. Όταν μεγάλωσα, σκέφτηκα ότι υπήρχε κάτι κενό μέσα της, το οποίο δεν μπορούσε να καλύψει ούτε η θρησκεία. Κατάφερε να κάνει το μάθημά της να μου φαίνεται τόσο αδιάφορο. Επιπλέον, κάθε φορά που θυμάμαι το ύφος της, εκνευρίζομαι. Συμπεριφερόταν σαν να μιλούσε σε διανοητικά καθυστερημένα άτομα.

Αν θυμάμαι καλά, αυτό το ύφος ήταν πιο έντονο όταν η ερώτηση την έφερνε σε δύσκολη θέση. Λόγου χάριν, ένα παιδί ρώτησε γιατί ο Θεός άφησε τον Αδάμ και την Εύα να φάνε τον απαγορευμένο καρπό, αφού είναι παντοδύναμος, και αυτή απάντησε πως ο Θεός αφήνει τους ανθρώπους ελεύθερους να κάνουν ό,τι θέλουν και απλά εύχεται να μην κάνουν καμιά πατάτα. Μάλλον θύμωσε που το παιδί παρατήρησε ότι ήταν τουλάχιστον περίεργο που ο Θεός άφησε τον μεγαλύτερο εχθρό του να επηρεάσει τους ανθρώπους· το παιδί φάνηκε να πιστεύει ότι ήταν κακό εκ μέρους του Θεού ν' αφήσει απροστάτευτους τους ανθρώπους και μετά να τους κατηγορεί για την πράξη τους.

Πάντως, μου άρεσε που κατάφερε να κρύψει όποιο αρνητικό συναίσθημα τις προκαλούσαν οι ερωτήσεις των παιδιών. Δεν είχα καλούς βαθμούς στο μάθημά της, παρόλο που θεωρούταν εύκολο μάθημα - στο γυμνάσιο και το λύκειο ήμουν απλά μια καλή μαθήτρια. Στο λύκειο, είχα πολύ καλύτερους βαθμούς στο μάθημα των θρησκευτικών. Εξακολουθούσα ν' αμφιβάλλω αν υπάρχει θεός, αλλά δεν τολμούσα να εκφράσω τις σκέψεις μου από τον φόβο μην στραφούν όλοι εναντίον μου. Απλά πρόσεχα όσα έλεγε ο καθηγητής, ο οποίος ήταν πολύ πιο συμπαθητικός από τη θεολόγο του γυμνασίου.

Στο σπίτι, τα πράγματα δεν είναι καλύτερα. Ο πατέρας μου πιστεύει στον θεό, αλλά θα τον χαρακτήριζα χαλαρό σε θέματα πίστης. Αντιθέτως, η μητέρα μου πιστεύει πάρα πολύ στον Θεό. Όπως πιστεύει στην μαγεία, τη βασκανία και ο,τιδήποτε άλλο μεταφυσικό. Είναι σίγουρη πως, στα νιάτα της, της έκαναν μάγια που τα έλυσε ένας ιερέας. Στο θέμα της βασκανίας, έχει πείσει ακόμη και μένα. Συναισθηματικά, είμαι πιο κοντά στην μητέρα μου αλλά αυτό δεν μας σταματά από το να τσακωνόμαστε για τη θρησκεία.

Όσες φορές και αν έχω προσπαθήσει να της εξηγήσω τί είναι η αθεΐα, συνεχίζει να πιστεύει ότι οι άθεοι είναι σατανιστές. Επίσης, εξακολουθεί να πιστεύει πως μόνο η θρησκεία θα τη σώσει από τα προβλήματά της και εμένα από την κατάθλιψη, γι' αυτό προσπαθεί να επικοινωνεί συχνά με έναν ιερέα από την Κυπαρισσία. Παλαιότερα, επικοινωνούσε με έναν παλαιοημερολογίτη, ο οποίος ισχυρίζονταν ότι μπορούσε να δει το μέλλον και να λύσει μάγια. Γι' αυτό, κάποτε ο συγκεκριμένος ιερέας ερχόταν όσο πιο συχνά μπορούσε στο σπίτι μας. Πρέπει να ήμουν ακόμη έφηβη όταν μας επισκεπτόταν.

Όταν ενηλικιώθηκα, απέκτησα επιτέλους τον δικό μου υπολογιστή. Σκόπευα να τον χρησιμοποιώ μόνο για τις εργασίες της Σχολής, αλλά κατέληξα να ψάχνω για πάρα πολλά θέματα στο διαδίκτυο. Το γεγονός ότι είχα πρόσβαση σε τόσο πολλά κείμενα είχε μεγάλη αλλαγή στις απόψεις μου. Πρώτον, όσα διάβασα με βοήθησαν να συνειδητοποιήσω ότι είμαι άθεη. Δεύτερον, σταμάτησα να πιστεύω σε διάφορα υπερφυσικά και μεταφυσικά φαινόμενα. Στην εφηβεία μου, πίστευα στην ύπαρξη φαντασμάτων, εξωγήινων και στις υπόλοιπες βλακείες που μπορεί να διαβάσει κάποιος σε περιοδικά όπως το «Τρίτο Μάτι». Όμως, όταν άρχισα να ερευνώ περισσότερο το μεταφυσικό, σταμάτησε να με απασχολεί και άρχισα να ενδιαφέρομαι περισσότερο για την επιστήμη.

Δεν υποστηρίζω ότι καταλαβαίνω όλα όσα διαβάζω, αλλά κατανοώ αρκετά ώστε να καταλάβω τη σημασία της επιστήμης για την ανθρωπότητα. Έχω πολλά να μάθω ακόμα, γι' αυτό παρακολουθώ τις συζητήσεις για την αθεΐα και την επιστήμη με μεγάλο ενδιαφέρον.

Σε αυτό το σημείο, πρέπει να πω ότι μερικές φορές αισθάνομαι άβολα με τις απόψεις μου, γιατί ξέρω πως δεν είναι αποδεκτές από πολλούς. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι γονείς μου, οι οποίοι δυσανασχετούν με τις απόψεις μου.

Από την άλλη πλευρά, πιστεύω ότι δεν θα έπρεπε να με απασχολεί τόσο πολύ η γνώμη των άλλων. Αυτό που θέλω προς το παρόν είναι να κάνω τους γονείς μου να καταλάβουν γιατί είμαι άθεη. Μετά έρχονται οι άλλοι.

(βλέπε επόμενο >>>)